មនុស្សជាម្ចាស់ព្រហ្មលិខិតរបស់គេ

ព្រះពុទ្ធសាសនាអប់រំថា មនុស្សជាម្ចាស់ចិត្តរបស់គេ, មនុស្សជាម្ចាស់កម្ម(អំពេីធ្វេី) របស់គេ,  មនុស្សជាម្ចាស់ព្រហ្មលិខិត, ព្រេងវាសនា, ជោគវាសនា របស់គេ។ បេីមនុស្សធ្វេីអ្វីដោយមានសតិ មានចិត្តស្អាតបរិសុទ្ធ ពួកគេនឹងធ្វេីតែអំពេីល្អ ដែលហៅថា បុណ្យ ឬ កុសលកម្ម  ហេីយផលនៃអំពេីល្អ ឬបុណ្យ គឺសេចក្តីសុខ។ បេីមនុស្សធ្វេីអំពើអ្វីមួយដោយខ្វះសតិ មានចិត្តល្អក់កករមួរហ្មង គេនឹងធ្វេីតែអំពេីអាក្រក់ ដែលហៅថា បាប ឬ អកុសលសកម្ម ហេីយផលនៃអំពេីអាក្រក់ ឬបាបគឺសេចក្តីទុក្ខ។

ព្រហ្មលិខិត ភ័ព្វសំណាង ព្រេងវាសនា ជោគវាសនារបស់មនុស្សគឺជាផល នៃអំពេីធ្វេី(កម្ម) របស់មនុស្ស  ដែលពួកគេបានកសាងសន្សំទុកតាំងពីអតីតកាលឬកំពុងកសាងទុកក្នុងពេលបច្ចុប្បន្នកាល​នេះ។ ផលទាំងនេះនឹងផ្ដល់ដល់ពួកគេឃេីញជាក់ស្ដែងនិងភ្នែកមុននឹងពួកគេស្លាប់ ឬនឹងផ្ដល់ដល់ពួកគេក្នុងអនាគតកាលនៅជាតិក្រោយទៀត ដោយចៀសពំុរួចឡេីយ។ អំពេីធ្វេីទាំងល្អទាំងអាក្រក់របស់មនុស្សហៅថាកម្លាំងកម្ម ប្រៀបបាននិងកាំរទេះដែលកំពុងវិលតាមក្រោយសត្វគោដែលកំពុងតែអូសវា ហេីយផលកម្មទាំងនេះមិនអាចដោះដូរបាន តាមពីធីបួងសួងដល់ព្រះ ឬទេវតា ឬធ្វេីពិធីបូជាយញ្ញសម្លាប់ជីវិតសត្វថ្វាយ ព្រះអាទិទេព ឬអ្នកតា ឬទេវតា ឬពីវត្ថុស័ក្តិសិទ្ធិ នោះឡេីយ។

វត្ថុស័ក្តិសិទ្ធិក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា គឺមិនមែនរូបចម្លាក់ព្រះពុទ្ធព្យួរជាប់និងក ឬធ្វេីការបួងសួងដល់គុណព្រះអាទិទេព  ទេវតា អ្នកតា ព្រលឹងខ្មោច ឬក៏មិនមែនមានភាពអច្ឆរិយៈ ចេះហោះ ចេះហេីរ ចេះដេីរ លេីទឹក កាប់មិនមុត ដុតមិនឆេះ ឬការប្រេីវេទមន្ត ផ្សេង ដេីម្បី ការពារខ្លួន នោះទេ។ វត្ថុស័ក្តិសិទ្ធិ ដែលនាំមកនូវសេចក្តីសុខ ក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា គឺសេចក្តីស្ងប់ហេីយនិងការឈ្នះចិត្តខ្លួនឯង ដោយមិនបៀតបៀន ឬ មិនព្យាបាទអ្នកដទៃ ពោលគឺមានសីលនិងសមាធីនៅក្នុងខ្លួន។